माओवादीले घरबाटै अपहरण गरेका उदय २० वर्षपछि शिलोङमा भेटिए
सशस्त्र द्वन्द्वको समयमा माओवादी कार्यकर्ताले घरबाटै अपहरण गरेर लगेपछि बेपत्ता रहेका खोटाङका उदयबहादुर खड्का २० वर्षपछि भारतको शिलोङमा भेटिएका छन्।
२०६० मंसीरमा तत्कालीन नेकपा (माओवादी)का कार्यकर्ताले खोटाङको जन्तेढुंगा गाउँपालिका-५, चिसापानी खुटाका उदयलाई अपहरण गरेका थिए। त्यति वेला उनी ३५ वर्षका थिए। त्यसपछि उनी परिवारको सम्पर्कमा थिएनन्।
अहिले उनै खड्का भारतको मेघालय राज्यस्थित शिलोङमा भेटिएका हुन्। भोजपुरको साल्पासिलिछोका मिलन राईले उदयलाई जंगल छेउछाउ भेटेका हुन्। मिलनले मेघालयमै काम गर्दै आएका छन्।
राईले असार १० मा खड्काको तस्वीर फेसबूकमा राखेका थिए। उनले चिन्ने मान्छेलाई सम्पर्कमा आउन भनेका थिए। तस्वीर देखेपछि उदयको परिवारले मिलनलाई सम्पर्क गरेको थियो।
राईकै माध्यमबाट उदयलाई घर ल्याउने तयारी भइरहेको स्थानीय बाजिन्द्र विष्टले बताए। कांग्रेस जन्तेढुंगा गाउँपालिका सभापति समेत रहेका विष्टले मिलनसँग परिवारको पनि सम्पर्क भइसकेको जानकारी दिए।
उदयकी पत्नी पूजन खड्काका अनुसार मादक पदार्थ सेवन गरेको आरोपमा माओवादी कार्यकर्ताले २०६० सालमा उनलाई अपहरण गरेका थिए। “रक्सी खाएको भनेर २०६० साउनमा चौतारामा लगेर निर्घात कुटपिट गरेका थिए। सुध्रिन चेतावनी दिएका थिए,” पूजनले हिमालखबरसँग भनिन्, “नसुध्रिएको भन्दै मंसीरमा घरबाटै हात बाँधेर लगेका थिए।”
त्यसपछि उनलाई ‘कहाँ लगे, कहाँ पुर्याए’ भन्ने परिवारलाई जानकारी दिएका थिएनन्। “केही अत्तोपत्तो थिएन, खोजबिन गर्दा पनि कतै भेटेनौं,” उनले भनिन्।
परिवारले माया मारिसकेका उदय एकाएक भेटिएको खबर आएको हो। यतिका वर्षसम्म कुनै जानकारी नभएको उनका भतिजा देवेन्द्र खड्काले बताए। “जीवित होलान् भन्ने थोरै मात्रै आश थियो,” उनले भने।
शिलोङमा भेटिएका उदय शारीरिक रूपमा भने अस्वस्थ रहेको देवेन्द्रले सुनाए। देब्रे खुट्टा भाँचिएको जस्तो छ। अहिले निको भए पनि बांगो रहेको देवेन्द्रले बताए।
उदय र पूजनका चार सन्तान थिए। उनी अपहरणमा पर्दा कान्छो छोरा सुरज सात महीनाका मात्रै थिए। उनी अहिले वैदेशिक रोजगारका क्रममा दुबई पुगेका छन्। चार महीनाअघि मात्रै दुबई पुगेका हुन्।
जेठा छोरा अनिल काठमाडौंमा बस्दै आएका थिए। २०७६ वैशाख १ गते काठमाडौंमा झुन्डिएको अवस्थामा उनी मृत भेटिएका थिए। दुई छोरी सिर्जना र सुशीलाको विवाह भइसकेको छ।
पूजन घरमा एक्लै बस्दै आएकी छन्। उनी पनि शारीरिक रूपमा कमजोर छिन्। उदय अपहरणमा परेदेखि परिवारको जिम्मेवारी सम्हालिरहेकी उनी जेठा छोराको ज्यान गएपछि भने निराश छिन्।
उदयका दाइ रेशमबहादुर खड्का पनि द्वन्द्वकालमै विस्थापित भएका थिए। उनी नेपाल प्रहरीमा कार्यरत थिए। माओवादीको दबाब खेप्न नसकेपछि राजीनामा दिएका थिए। त्यसपछि उनी गाउँ छोडेर विराटनगर बसाइँ सरेका हुन्। अहिले पनि विराटनगरमै बसिरहेका छन्।
उदयलाई घर ल्याउन आर्थिक सहयोग संकलन भइरहेको स्थानीय विष्टले बताए। उनका अनुसार चिसापानी घर भई हाल झापाको चन्द्रगढी बस्दै आएका दिनेश खत्रीले चार हजार भारतीय रुपैयाँ पठाएका छन्। अरूले पनि सहयोग गर्न खोजिरहेको उनले सुनाए। “जेजस्तो अवस्थामा छ, नेपाल ल्याएर उपचार गर्छौं,” विष्टले भने।