समाचारसोमबार, ४ मंसिर , २०७४

प्रदेश–५ को प्रमुख मुद्दा 'प्रदेश राजधानी'

हिमालखबर

दीपक ज्ञवाली, बुटवल

अन्यत्रका झैं प्रदेश–५ का प्रदेश सभाका उम्मेदवारहरूले थुप्रै ‘असम्भव’ आश्वासन बाँडेकै छन्, तर प्रमुख आश्वासन भने एउटै छ— प्रदेश राजधानी (केन्द्र) । एक वर्षअघि प्रदेश विभाजनको सरकारी प्रस्तावविरुद्ध काँधमा काँध मिलाई महीना दिन लामो आन्दोलन गरेका नेताहरू राजधानीको विषयमा भने विभाजित छन् । राजधानी बुटवल वा दाङ ? एकै पार्टीका उम्मेदवारको समेत फरक मत देखिन्छ ।

रूपन्देही, कपिलवस्तु, पश्चिम नवलपरासी, गुल्मी, अर्घाखाँची, पाल्पालगायत जिल्लाका प्रायः सबैजसो पार्टीका उम्मेदवारले बुटवललाई प्रदेश राजधानी बनाउने नारा बनाएका छन् ।

कतिपयले बुटवलले शहर मात्र जनाउने भएकाले रूपन्देही जिल्लाकै नाममा राजधानी बनाउने आश्वासन पनि छरिरहेका छन् । बुद्ध जन्मस्थल लुम्बिनी, प्रमुख सीमानाका बेलहिया, निर्माणाधीन गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल, विशेष आर्थिक क्षेत्र (सेज) र कलकारखानाका कारण पनि राजधानीमा रूपन्देहीको विकल्प नभएको तर्क पनि गरिएको छ । स्वास्थ्य, शिक्षा, सडक, विद्युत्का साथै निर्माणाधीन राष्ट्रिय गौरवका ठूला आयोजनाका कारण पनि यो जिल्लाको सम्भावना बढी छ ।

तर, दाङ पुग्ने हो भने दृश्य वेग्लै देखिन्छ । प्रदेशका अधिकांश उम्मेदवारहरू दाङमै राजधानी बनाउने सपना बाँडिरहेका छन् । स्थानीयस्तरमा दबाबमूलक अभियानहरू पनि चलाइरहेका छन् । यसअघि नै उच्च अदालत, प्रहरीको प्रदेश प्रमुख जस्ता कार्यालय दाङमा स्थापना भइसकेका छन् । कतिपय दलहरूले दाङमै प्रदेश कार्यालयहरू पनि स्थापना गरिसकेका छन् ।

बुटवल कि दाङ ?
प्रदेश विभाजन प्रस्तावविरुद्ध आन्दोलनको अगुवाइ गरेका नेकपा (एमाले) का उपमहासचिव तथा रूपन्देही क्षेत्र नं. २ का प्रतिनिधिसभाका उम्मेदवार विष्णु पौडेलको प्रमुख नारा नै ‘प्रदेशको राजधानी बुटवल’ छ । “राजधानीका लागि चाहिने प्रशासनिक सुविधा, पूर्वाधार र दूरीका हिसाबले पायक पर्ने स्थान बुटवल नै हो । विकल्प खोज्नु प्रदेश–५ का नागरिकमाथि घात हो” उनी भन्छन्, “तर, यसको निर्णय गर्ने अधिकार प्रदेश सभाको हो ।”

एमालेका अर्का उपमहासचिव तथा रूपन्देही क्षेत्र नं. ३ का उम्मेदवार घनश्याम भुषाल पनि रूपन्देहीमै राजधानी बनाउने आश्वासनसहित भोट मागिरहेका छन् । “बुद्ध जन्मेको जिल्ला र हरेक दृष्टिले सक्षम भएकाले यहीं नै राजधानी बनाइनेछ”, उनी भन्छन् । सोही क्षेत्रमा राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (प्रजातान्त्रिक) का उम्मेदवार तथा स्वास्थ्य मन्त्री दीपक बोहोराको तर्क र आश्वासन पनि उही छ । भन्छन्, “पूर्वाधार भएको ठाउँमा राजधानी जरूरी छ, त्यसैले राजधानीमा रूपन्देही नै उपयुक्त छ ।”

नेपाली कांग्रेसका उम्मेदवारहरूको चुनावी प्रतिबद्धता पत्रमा पनि बुटवललाई नै राजधानी बनाइनेमा जोड दिइएको छ । “बुटवलमा राजधानी बनाउन कांग्रेसले जित्नुपर्छ” कांग्रेस रूपन्देही क्षेत्र नंं. २ का प्रतिनिधिसभा सदस्य उम्मेदवार युवराज गिरी भन्छन्, “पूर्वाधार नभएको र पायक नपर्ने स्थानमा राजधानी बनाउन दिंदैनौं ।”

मधेशकेन्द्रित दलहरू भने प्रदेशको नाम रूपन्देही राखिनुपर्ने पक्षमा छन् । राष्ट्रिय जनता पार्टीका वरिष्ठ उपाध्यक्ष तथा रूपन्देही क्षेत्र नं. ४ का उम्मेदवार सर्वेन्द्रनाथ शुक्ल प्रदेशको राजधानी लुम्बिनी क्षेत्रबाट टाढा जान नहुने बताउँछन् । “लुम्बिनी, रामग्राम र तिलौराकोटलाई केन्द्रमा राखेर रूपन्देही वा कपिलवस्तुको बीचमा राजधानी बनाउन सकिन्छ, अन्यत्र स्वीकार्य हुन्न”, उनी भन्छन् ।

एमाले स्थायी कमिटी सदस्य शंकर पोखरेल दाङ क्षेत्र नंं. २ ‘क’ बाट उम्मेदवार सदस्य बनेपछि उनी नै प्रदेशको मुख्यमन्त्री बन्ने भन्दै कार्यकर्ताहरू मत मागिरहेका छन् । पोखरेल स्वयम् पनि चुनावी प्रचारमा प्रदेश प्रमुख भएपछि गर्ने कामको आश्वासन दिइरहेका छन् ।

“जनताको भावना र माग दाङमै राजधानी बनाउने छ” उनी भन्छन्, “यहाँ सुन्दर उपत्यका छ, राजधानी बनाउन अनुकूल स्थान छ ।” धेरैले राजधानी बनाउने आश्वासन दिइरहेको बुटवल–भैरहवालाई पर्यटकीय, नेपालगञ्ज–कोहलपुर औद्योगिक र घोराही–तुलसीपुरलाई राजधानीका रूपमा विकास गर्न सकिने उनको तर्क छ ।

नेकपा (माओवादी केन्द्र) का नेता एवं दाङ क्षेत्र नं. २ का उम्मेदवार कृष्णबहादुर महराको नारा पनि ‘दाङलाई राजधानी बनाउने’ नै छ । “दाङमै प्रदेश राजधानी बनाउने छौं”, उनी भन्छन् ।

कांग्रेसका दाङ क्षेत्र नंं. २ ‘ख’ का उम्मेदवार भरतबहादुर न्यौपानेले दाङलाई राजधानी नबनाइए जनता आक्रोशित हुने भाषण गर्दै आएका छन् । प्रदेश–५ का १२ जिल्लाबाट २६ जना प्रतिनिधिसभा र ५२ जना प्रदेश सभा सदस्यमा गरी कुल ७८ जना निर्वाचित हुनेछन् ।

प्रतिकृया दिनुहोस